Patron

PATRON

14 SUWALSKIEGO DYWIZJONU ARTYLERII PRZECIWPANCERNEJ
JÓZEF  PIŁSUDSKI  MARSZAŁEK  POLSKI


Józef Klemens Piłsudski urodził się 5 grudnia 1867 r. w Zułowie na Wieleńszczyźnie. W 1877 r. Piłsudski rozpoczął naukę w gimnazjum wileńskim, a w 1885 r. studia na wydziale medycyny uniwersytetu w Charkowie. Za udział w antycarskich manifestacjach studenckich w 1886 r. został skreślony z listy studentów. W 1887 r. wraz z grupą działaczy rewolucyjnych został oskarżony o przygotowanie zamachu na cara Aleksandra III i wyrokiem sądu rosyjskiego został zesłany na pięcioletni pobyt na Syberii. Po powrocie z zesłania wstąpił do Polskiej Partii Socjalistycznej, w której stał się jednym z przywódców skrzydła niepodległościowego. Za nielegalne wydawanie pisma został aresztowany przez władze carskie i osadzony w cytadeli warszawskiej. Przewieziony do szpitala w Petersburgu podjął (zakończoną sukcesem) próbę ucieczki. Od 1906 r. Piłsudski stał na czele organizacji PPS - Frakcja Rewolucyjna, która za swój główny cel stawiała walkę o niepodległość Polski. Z jego inicjatywy powstała organizacja bojowa PPS, prowadząca akcje dywersyjne przeciwko władzom carskim.

Po powrocie z zesłania wstąpił do Polskiej Partii Socjalistycznej, w której stał się jednym z przywódców krzydła niepodległościowego. Za nielegalne wydawanie pisma został aresztowany przez władze carskie i osadzony w cytadeli warszawskiej. Przewieziony do szpitala w Petersburgu podjął (zakończoną sukcesem) próbę ucieczki. Od 1906 r. Piłsudski stał na czele organizacji PPS - Frakcja Rewolucyjna, która za swój główny cel stawiała walkę o niepodległość Polski. Z jego inicjatywy powstała organizacja bojowa PPS, prowadząca akcje dywersyjne przeciwko władzom carskim.

Z chwilą wybuchu I wojny światowej w sierpniu 1914 r. Piłsudski powołał pierwszą kompanię kadrową, która 6 sierpnia 1914 r. wyruszyła z krakowskich oleandrów do Królestwa Polskiego w celu wywołania zbrojnego powstania. Było to pierwsze regularne wojsko polskie od czasu klęski Powstania Styczniowego. Z uwagi na bierność społeczeństwa powstanie nie wybuchło i dlatego też Piłsudski zdecydował włączyć kadry strzeleckie w skład utworzonych u boku armii austriackiej Legionów Polskich. Piłsudski stanął na czele I brygady Legionów Polskich, która walczyła m.in. pod Łowczówkiem, Konarami, Krzywopłotami, Kostiuchnówką, nad Styrem i Stochodem.

W 1917 r. za odmowę złożenia przysięgi na wierność cesarzowi legioniści (głównie z I Brygady) zostają przez Niemców internowani w Beniaminowie i Szczypiornie, a Piłsudski zostaje aresztowany i osadzony w twierdzy w Magdeburgu.

Po upadku Cesarstwa Niemieckiego, Piłsudski został zwolniony z więzienia i 10 listopada 1918 r. powrócił do Warszawy.

11 listopada 1918 r. Rada Regencyjna przekazała mu władzę wojskową, a 14 listopada 1918 r. - pełnię władzy cywilnej w Polsce. Piłsudski stanął na czele Państwa jako naczelnik, pełniąc ten urząd do pierwszych wyborów prezydenckich w Polsce tj. do grudnia 1922 r.

16 listopada 1918 r. w depeszy do wszystkich rządów europejskich (Rosję pominięto) Piłsudski ogłosił powstanie niepodległego państwa polskiego i przystąpił do tworzenia instytucji państwowych i odrodzonej armii polskiej. Już 14 lutego 1919 r. doszło  do pierwszego starcia młodego Wojska Polskiego z Armią Czerwoną. Była to bitwa o miasteczko Mosty nad Niemnem.
Tak rozpoczęła się wojna polsko-sowiecka, która realnie była wojną o Europę. Kluczowym momentem tych działań wojennych stała się Bitwa Warszawska, a przełomowym zwrotem samej bitwy  były dramatyczne walki w rejonie Radzymina (15 sierpnia 1920 r.), gdzie bolszewicy zostali powstrzymani w swej ofensywie.

18 października 1920 r. działania wojenne ustały.

Marszałek Józef Piłsudski zmarł w Warszawie w Pokoju Narożnym Belwederu 12 maja 1935 r., o godz. 20.45 na skutek raka wątroby. Pogrzeb był wielką manifestacją społeczeństwa polskiego. Ciało Marszałka spoczęło w podziemiach Katedry Wawelskiej (początkowo w Krypcie św. Leonarda, a następnie w Krypcie pod Wieżą Srebrnych Dzwonów). Podczas pogrzebu Prezydent RP Ignacy Mościcki powiedział o Zmarłym:

"Był królem serc i władcą woli naszej; Dał Polsce wolność, granice, moc i szacunek".

Na zapisaną w testamencie osobistą prośbę Marszałka, serce J. Piłsudskiego spoczęło na Cmentarzu na Rossie w Wilnie, w grobie matki, mieszczącym się w kwaterze Żołnierzy WP poległych w wojnie polsko-bolszewickiej 1919 -1920 r.

Marszałek Józef Piłsudski przebywał w Suwałkach kilkakrotnie m.in. z oficjalną wizytą 12 – 13 września 1919 r., kiedy to jako Naczelnik Państwa uczestniczył w uroczystości poświęcenia i wręczenia sztandaru ofiarowanego przez społeczeństwo Suwałk 41 Suwalskiemu Pułkowi Piechoty.

 

Ministerstwo Obrony Narodowej
Katalog stron wojskowych