Historia

ZARYS HISTORII 14 SUWALSKIEGO DYWIZJONU ARTYLERII PRZECIWPANCERNEJ im. MARSZAŁKA JÓZEFA PIŁSUDSKIEGO.

W sierpniu 1951 roku sformowano w Kwidzynie 101 Pułk Artylerii Przeciwpancernej, któremu 20 października 1957 roku Uchwałą Rady Państwa nadano sztandar. Od 1967 roku pułk wszedł w skład 22 Brygady Przeciwpancernej, która Rozkazem Ministra Obrony Narodowej Nr 25 z września tego roku została rozformowana, natomiast 101 Pułk został przemianowany na 14 Pułk Artylerii Przeciwpancernej i wszedł w podporządkowanie Dowódcy Pomorskiego Okręgu Wojskowego.

W 1993 roku parlamentarzyści Ziemi Suwalskiej oraz władze wojewódzkie i miejskie podjęły działania mające na celu przedyslokowania 14 Pułku Artylerii Przeciwpancernej z Kwidzyna do Suwałk. Działania te zostały uwieńczone powodzeniem. Wiosną 1994 roku w koszarach byłej 11 Centralnej Składnicy Sprzętu Samochodowego rozpoczęła pracę grupa organizacyjno – przygotowawcza, której zadaniem było stworzenie warunków organizacyjno - prawnych do rozmieszczenia pułku w Suwałkach. Dzięki sprawnemu działaniu już w dniu 10 września 1994 roku zakończono przegrupowanie ostatniego pododdziału z Kwidzyna do Suwałk.

Od pierwszych dni stacjonowania w Suwałkach pułk spotykał się z dużą życzliwością wojewody suwalskiego, prezydenta miasta oraz mieszkańców Suwałk i okolic. Wyrazem sympatii i uznania dla wojska było podjecie w dniu 8 marca 1995 roku przez Radę Miasta Suwałk Uchwały o ufundowaniu sztandaru. Na mocy tej Uchwały powołano Społeczny Komitet Fundatorów Sztandaru i Nadania Imienia Marszałka Józefa Piłsudskiego.

Dzięki ofiarności mieszkańców Ziemi Suwalskiej, zakładów pracy, firm, szkół, środowisk kombatanckich, służb mundurowych i kadry zawodowej ufundowano pułkowi nowy sztandar. 10 września 1995 roku w pierwszą rocznicę przedyslokowania Pułku do Suwałk, Szef Sztabu Generalnego Wojska Polskiego Pan gen. broni Tadeusz Wilecki wręczył ufundowany Sztandar  ówczesnemu Dowódcy Pułku Panu płk Józefowi Głowali.

Dowódcy pułku:

1994-1997 – płk dypl. Józef Głowala

1997-2007 – płk dypl. Ryszard Bańkowski

2007- 2008 – płk dypl. Mieczysław Bartman

2008 – obowiązki dowódcy pełnił ppłk dypl. Wiesław Wasilewski

2008- 2010 – płk dypl. Ryszard Bańkowski

Okres stacjonowania pułku w Garnizonie Suwalskim to czas wielu zmian nie tylko w wyglądzie koszar, ale też w szkoleniu i uzbrojeniu. To również okres reorganizacji wojska, zmian kadrowych i podporządkowania nowym strukturom. 

W lipcu 1999 roku pułk przeszedł ze struktur 15 Warmińsko-Mazurskiej Dywizji Zmechanizowanej w Olsztynie, którą dowodził Pan gen. dyw. Lech Stefaniak w podporządkowanie 1 Warszawskiej Dywizji Zmechanizowanej w Legionowie dowodzonej przez Pana gen. bryg. Włodzimierza Zielińskiego. W wyniku reorganizacji Sił Zbrojnych w październiku 2001 roku pułk przeszedł w podporządkowanie 1 Korpusu Zmechanizowanego w Bydgoszczy pod dowództwem Pana gen. dyw. Zbigniewa Głowienki. Kolejna zmiana podległości nastąpiła w listopadzie 2003 roku w wyniku, której pułk został  podporządkowani Dowódcy Wojsk Lądowych Panu gen. broni Edwardowi Pietrzykowi. Od 11 stycznia 2007 roku pułk przeszedł w podporządkowanie 16 Pomorskiej Dywizji Zmechanizowanej im. Króla Kazimierza Jagiellończyka dowodzonej przez gen. dyw. Wiesława MICHNOWICZA.


Rozkazem Dowódcy 16 Dywizji Zmechanizowanej z dnia 11 sierpnia 2010 roku pułk został przeformowany w 14 Dywizjonu Artylerii Przeciwpancernej, który wszedł w skład 11 Mazurskiego Pułku Artylerii im. gen. Józefa Bema. Dowódcą dywizjonu został ppłk dypl. Waldemar Siedlecki. W dniu 04.03.2011 roku, na podstawie Decyzji Nr 52/MON Ministra Obrony Narodowej dywizjon  przejął dziedzictwo tradycji 4 Dywizjonu Artylerii Konnej walczącego w wojnie polsko-bolszewickiej w latach 1919-1920 i w wojnie obronnej w 1939 oraz pododdziałów artyleryjskich okresu powojennego: 121 Pułku Artylerii Lekkiej, 101 Pułku Artylerii Przeciwpancernej, 80 Dywizjonu Artylerii Przeciwpancernej i 14 Pułku Artylerii Przeciwpancernej. Ta samą decyzją przyjął nazwę wyróżniającą „Suwalski”, otrzymał imię marszałka Józefa Piłsudskiego, przejął sztandar, odznakę rozpoznawczą oraz odznakę pamiątkową 14 pułku artylerii przeciwpancernej.

We wrześniu 2013 r. na podstawie protokołu Kapituły Orderu Virtuti Militari nastąpiło przyswojenie Orderów Wojennych Virtuti Militari 4 Dywizjonu Artylerii Konnej. Sztandar 14dappanc został przepasany niebiesko-czarna wstęgą. Utożsamienie 14 Suwalskiego Dywizjonu Artylerii Przeciwpancernej z 4 Dywizjonu Artylerii Konnej, którego to poszczególne pododdziały  1 i 3 bateria zostały odznaczone tym najstarszym i najwyższym polskim orderem wojennym jest szczególnym wyróżnieniem i uznaniem oraz czyni z naszych żołnierzy godnych spadkobierców tradycji artyleryjskich.

 

Ministerstwo Obrony Narodowej
Katalog stron wojskowych